Waarom ledenonderzoek?

BEHOEFTE, BINDING, BEELDVORMING

Elke organisatie met leden – of het nu gaat om een beroepsvereniging, brancheorganisatie, federatie, vakbond, stichting, club of  bibliotheek gaat – wordt met enige regelmaat in haar bestaan geconfronteerd met existentiële vragen: waarom loopt ons ledenaantal terug? Mogen we ons blijven afficheren als ‘De Vertegenwoordiger’ van onze doelgroep? Hoe kunnen we het lidmaatschap aantrekkelijker maken? Is koerswijziging noodzakelijk? Moeten we ons heroriënteren op onze doelstellingen? Moeten we doorgaan of onszelf opheffen? Wie zijn onze leden eigenlijk? En wat willen ze nou precies? Als er vragen als deze opkomen is het tijd voor een herbezinning op beleid. Het is dan bijna vanzelfsprekend dat daarbij het oordeel van leden – die tenslotte het bestaansrecht van de organisatie rechtvaardigen – wordt mee gewogen.

Meer dan ooit is het voor organisaties als verenigingen, bonden, stichtingen e.d. noodzakelijk om leden in de gelegenheid te stellen om invloed uit te oefenen op het beleid: gesloten organisaties verliezen hun aantrekkingskracht en mensen die iets willen veranderen, nemen  steeds vaker zelf het initiatief om zich – buiten de gebaande paden om – te verenigen met gelijk gestemden. Ledenonderzoek is behalve een manier om  – via een onafhankelijke partij – beter inzicht te krijgen in het oordeel en opvattingen van leden, ook een manier om de betrokkenheid van leden te vergroten. Leden waarderen het doorgaans zeer dat zij in de gelegenheid worden gesteld om hun stem te laten horen. En zij hebben vaak verrassend veel te melden.  De resultaten van goed uitgevoerd  ledenonderzoek kunnen, behalve inzichtelijk maken wat leden als sterke en zwakke punten van de organisatie aanmerken, ook bron van inspiratie zijn.

Ledenonderzoek kan worden ingezet om:

  1. vast te stellen hoe leden oordelen over het functioneren van de organisatie (wat gaat goed, wat niet, waaraan moet aandacht besteed worden e.d.) en wat hun wensen en behoeften zijn,
  2. de achterban bij beleidsontwikkeling te betrekken en beleidsbeslissingen te legitimeren,
  3. het draagvlak voor…de haalbaarheid van… of het vertrouwen in… onder leden te verkennen en meten,
  4. de interactie tussen leden en tussen het bestuur en leden een impuls te geven (en de afstand tussen bestuur en leden te verkleinen).
  5. suggesties en ideeën voor vernieuwing of verandering te genereren.

Wat de aanleiding ook is, ledenonderzoek wordt door leden ervaren als teken dat hun mening er toe doet.

* LEDENONDERZOEK is de specialisatie van Noordam & De Vries